MITROVICA IMA ČIME DA SE PONOSI: Bogata postavka Muzeja Srema

1
1128

Osnivanje muzeja u Sremskoj Mitrovici usko je vezano za arheološke nalaze iz vremena rimskog grada Sirmijuma

Pored brojnih znametnosti, na području Srema nalazi se još jedna kulturno-istorijska ustanova koja datira još iz doba pedesetih godina prošlog veka. Posle niza pokušaja, tokom druge polovine XIX i većeg dela prve polovine XX veka, neposredno nakon završetka Drugog svetskog rata, 1946. godine, osnovana je muzejska ustanova pod nazivom: Gradski muzej Sremska Mitrovica.

Osnivanje muzeja u Sremskoj Mitrovici usko je vezano za arheološke nalaze iz vremena rimskog grada Sirmijuma, koga je Amijan Marcelin (oko 330-400.g.n.e.), poslednji veliki rimski istoriograf, nazvao ‘mnogoljudnom majkom gradova’.

Međutim sticajem društvenih okolnosti u formiranju muzejske ustanove odlučujući faktor su bili istorijski spomenici crkvenih obreda. Prvog maja 1946 u „Maloj crkvi” otvoren je Muzej crkvene umetnosti, jedan od prvih te vrste u Demokratskoj Federativnoj Jugoslaviji, sa ceremonijalnim otvaranjem 30. juna iste godine.

Na osnovu Uputstva Odeljenja za prosvetu Glavnog izvršnog odbora Autonomne Pokrajine Vojvodine 23. novembra 1946. osnovan je Gradski muzej u Sremskoj Mitrovici, kao muzej kompleksnog tipa sa arheološkom, etnografskom, istorijskom, umetničkom i prirodnjačkom zbirkom. U sastav Gradskog muzeja ušla je i postavka Muzeja crkvene umetnosti, a na čelu ustanove je, kao dobrovoljni saradnik, bio arheolog Branko Vasilić.

Terenski rad organizovan je na teritoriji tadašnjih pet sremskih srezova omogućio je organizaciju tematskih izložbi i niz drugih aktivnosti različitog obima i karaktera, što je uz ostale pretpostavke omogućilo da je postavka Gradskog muzeja otvorena za javnost 31. maja 1948. godine.

Gradskom muzeju je, usled administrativno-upravne promene u Sremu, početkom šezdesetih godina prošlog veka, odlukom Sreskog veća Narodnog odbora sremskomitrovačkog, 24. decembra 1952. promenjen naziv u Muzej Srema čime je ustanova prešla na finansiranje od strane Sreza.

Godine 1953. u sastav Muzeja Srema ušla je i novoosnovana Umetnička galerija, koja je uz Stalnu muzejsku postavku, lapidarijum Muzeja Srema, Muzej crkvene umetnosti, istorijsku postavku na prostoru Spomen parka u Sremskoj Mitrovici, stalnu izložbu o životu i radu komunista – robijaša, Memorijalnu izložbu «Rohalj baze» i stalnu istorijsku postavku Srem kroz vekove, decenijama prezentovala prošlost Srema od najstarijih praistorijskih nalaza do kraja Drugog svetskog rata. Do kraja 2011. bilo je nekoliko statusnih promena u pogledu delatnosti, nadležnosti institucije i njenog finansiranja.

Kompleksnost muzeološke delatnosti realizovana je uz angažovanje preko 60 muzejskih radnika, u različitim svojstvima, i brojnih muzejskih saradnika, posebno od početka prvih sistematskih arheoloških iskopavanja Sirmijuma (1957), kada su radu arheoloških ekipa učestvovali istaknuti jugoslovenski i svetski priznati arheolozi čijom je zaslugom Muzej Srema postao značajno mesto na muzeološkoj mapi Srbije, odnosno Jugoslavije.

Neka od arheoloških otkrića koja su u vlasništvu Muzeja Srema, kao što su: unikatni zlatnici Konstantina Velikog, sunčani sat od mermera s kraja I – početak II veka nove ere, zlatni relikvijar iz prve polovine V veku n.e. , 85 spomenika benificijara sa Jupiterovog svetilišta, zlatna pojasna avarska garnitura iz VII veka i niz drugih značajnih muzealija, ne samo iz Arheološkog, nego i drugih muzejskih odeljenja: Istorijskog, Odeljenja istorije umetnosti, Etnološkog odeljenja i Prirodnjačke zbirke čine njegovu prepoznatljivost i specifičnost na našim prostorima.

Pored prezentacije muzejskog materijala na stalnim postavkama, značajan vid prezentovanja svih odeljenja predstavljale su i tematske izložbe i više stotina drugih autohtonih, koprodukcionih i gostujućih izložbi različitog obima i karaktera. 

Novinu u radu Muzeja Srema predstavljalo je informativno-propagandna aktivnost definisana kroz manifestaciju „Noć muzeja“, prvi put u Sremskoj Mitrovici organizovana 2008. godine.

Pored navedenih, i drugih aktivnosti realizovanih po Zakonu o zaštiti kulturnih dobara, Muzej Srema je posebnu pažnju posvetio afirmaciji prošlosti Srema. Taj vid aktivnosti odnosio se i na organizovanje različitih predavanja i održavanja stručnih i naučnih skupova. Istovremeno stručni radnici Muzeja Srema učestvovali su na brojnim stručnim i načnim skupovima organizovanim u Republici Srbiji, ali i drugim evropskim zemljama iz bližeg i daljeg okruženja.

Bogata je i izdavačka delatnost Muzeja Srema je okrunjena muzejskim časopisom Zbornik Muzeja Srema. Međutim, prvi naslov u izdanju Muzeja Srema, pod nazivom: Prilog proučavanju prošlosti grada Sremske Mitrovice u XVIII veku, pojavio se 1951.g., nakon čega su iz pera muzejskih radnika i saradnika Muzeja Srema, u izdanju Muzeja ili svojstvu suizdavača, svetlost dana ugledali brojni katalozi, monografije i studije.

(srbijadanas)

1 COMMENT

  1. Sjajno, mislim da ste trebali spomenuti Oliveru Delic, koja je poznata po objavljivanjima raznih knjiga, pogotovo jedne od stalnih postavki, kao sto je Bitka na Legetu. Objavljivanja istorije naseg kamenog cveta, fontane, odnosno Irininog Kamenog Cveta, i dosta lepih stvari koje je Gospodja uradila. Ovako bih ja javno da pohvalim nju. Hvala vama na razumevanju.

    Marko C.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here